Τα κύρια σημεία:

• 85 εκατομμύρια Ευρωπαίοι ζουν στο όριο της φτώχιας

• Χειρότερα πλήττονται η Λετονία, η Ρουμανία και η Βουλγαρία

Το 2010 έχει ορισθεί Ευρωπαϊκό Έτος κατά της Φτώχιας και του Κοινωνικού Αποκλεισμού, όμως 80 και πλέον εκατομμύρια Ευρωπαίοι ζουν κάτω από το όριο της φτώχιας. Η θέσπιση ενός ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος για όλους, με βάση ευρωπαϊκή οδηγία-πλαίσιο, θα μπορούσε να αποτελέσει μια λύση, συμφώνησαν ευρωβουλευτές και ειδικοί σε ειδική ακρόαση της επιτροπής Απασχόλησης του ΕΚ στις 17 Μαρτίου.

Η φτώχια αποτελεί παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, σημείωσε η εισηγήτρια του ΕΚ, Ilda Figueiredo (Εν. Ευρ. Αριστερά, Πορτογαλία) την ώρα που τα στοιχεία φέρουν 85 εκατομμύρια Ευρωπαίους ή το 17% του πληθυσμού της Ένωσης να ζει κάτω από το όριο της φτώχιας ή με λιγότερο από το 60% του εθνικού διάμεσου εισοδήματος.

Δεν είναι όμως μόνο οι άνεργοι που πλήττονται καθώς σχεδόν οι μισοί Ευρωπαίοι που ζουν κάτω από το όριο της φτώχιας είναι εγκλωβισμένοι σε δουλειές με πολύ χαμηλές αμοιβές και συνήθως μεγάλη εργασιακή ανασφάλεια. Πανευρωπαϊκά δε, στη χειρότερη θέση βρίσκονται η Λετονία, η Ρουμανία και η Βουλγαρία, όπου περίπου ο ένας στους τέσσερις ζει κάτω από το όριο της φτώχιας.

Μία λύση είναι η ύπαρξη ελάχιστου μισθού όμως, οι διαφορές μεταξύ των κρατών μελών είναι τεράστιες (ο ελάχιστος μισθός είναι υπερδεκαπλάσιος στο Λουξεμβούργο από ότι, για παράδειγμα, στη Βουλγαρία) και σε κάθε περίπτωση όπως σημείωσαν σχεδόν όλοι στην ακρόαση αυτό δεν αρκεί.

Ένα ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα;

Ανοίγοντας τη συζήτηση, η Ilda Figureido, η οποία θα καταθέσει αργότερα φέτος έκθεση για το θέμα, σημείωσε ότι η αντιμετώπιση της φτώχιας πρέπει να στηριχθεί σε κάτι περισσότερο από την ύπαρξη βασικού μισθό. Εκείνο που απαιτείται, σημείωσε, είναι η θέσπιση ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος για όλους, ίσως ακόμα διαφορετικών ελάχιστων εισοδημάτων για κάθε στάδιο της ζωής μέχρι και τη συνταξιοδότηση.

Ένα εκατομμύριο, αλλά από πόσα κράτη-μέλη;

Ένα ελάχιστο εισόδημα, επεσήμανε είναι κάτι σαφώς πιο σφαιρικό από τον απλό βασικό μισθό, καλύπτοντας τα διάφορα είδη κοινωνικών παροχών συμπεριλαμβανομένων έμμεσων παροχών όπως η δωρεάν πρόσβαση στην παιδεία και την περίθαλψη.

Στόχος, εξήγησε, "δεν είναι να αλλάξουμε τον κόσμο μονομιάς, αλλά να κάνουμε, έστω, ένα πρώτο μικρό βήμα προόδου".

Μιλώντας εκ μέρους της ομοσπονδίας των ευρωπαϊκών συνδικαλιστικών οργανώσεων ETUC o Henri Lourdelle σημείωσε ότι στα χρόνια πριν από την κρίση η Ευρώπη δημιούργησε θέσεις εργασίας όμως οι περισσότερες χαρακτηρίζονται από μεγάλο βαθμό ανασφάλειας, για να σημειώσει ότι εκατομμύρια Ευρωπαίοι έχουν δουλειά αλλά αδυνατούν να ζήσουν αξιοπρεπώς από το μισθό τους. Χρειάζεται, όπως είπε, "ένας μηχανισμός που να εγγυάται τη χρηματοδότηση της αξιοπρέπειας"…

Από την πλευρά της η Rebecca Smith της ομοσπονδίας εργοδοτικών ενώσεων επεσήμανε ότι η απασχόληση είναι αναγκαία αλλά όχι επαρκής συνθήκη για την καταπολέμηση της φτώχιας και σημείωσε ότι κρίσιμο ρόλο πρέπει να διαδραματίσει η λεγόμενη "ευελισφάλεια", που συνδυάζει ασφάλεια για τους εργαζόμενους με ευελιξία για τους εργοδότες για να τονίσει ότι κάθε 1% αύξησης του ρυθμού ανάπτυξης αποδίδει 1%-2% αύξηση της απασχόλησης ή 6,5 εκατομμύρια θέσεις εργασίας.

Απαντώντας ο Roshan di Ruppo του Social Platform (που εκπροσωπεί δεκάδες Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις) τόνισε ότι η ανάπτυξη δεν έχει περιορίσει τη φτώχια, ενώ από το Δίκτυο κατά της Φτώχιας, ο Fintan Farrel τόνισε ότι μοναδικός τρόπος να υπάρξουν αποτελέσματα είναι να θεσπισθεί οδηγία - πλαίσιο για την εισαγωγή πανευρωπαϊκά συστήματος εγγυημένου ελάχιστου εισοδήματος.

Από την πλευρά των ευρωβουλευτών, η πρόεδρος της επιτροπής Απασχόλησης, Pervenche Berès (Σοσιαλιστές, Γαλλία), καταδίκασε τις σκέψεις για απόσυρση των μέτρων στήριξης της οικονομίας, τονίζοντας ότι "οι υπουργοί Οικονομικών επιδεινώνουν την κατάσταση και υπονομεύουν τις προσπάθειες μείωσης της φτώχιας, ενώ επίσης από τους σοσιαλιστές, ο Ιταλός ευρωβουλευτής Sergio Cofferati, προειδοποίησε ότι η οικονομική κρίση θα επιδεινώσει το πρόβλημα. Από την πλευρά των Φιλελευθέρων πάντως, η Βρετανίδα ευρωβουλευτής Elisabeth Lynne τάχθηκε υπέρ μιας οδηγίας πλαίσιο, σημειώνοντας τις τεράστιες διαφορές κοινωνικής πολιτικής που υπάρχουν σήμερα μεταξύ των κρατών μελών όμως προειδοποίησε ότι στην πράξη είναι πολύ δύσκολο να εγκριθεί κάτι τέτοιο.

Η έκθεση Figureido που θα παρουσιασθεί τον Απρίλιο και κατατεθεί για ψηφοφορία από την ολομέλεια τον Ιούνιο, είναι μέρος της συμβολής του ΕΚ στο ευρωπαϊκό έτος Καταπολέμησης της Φτώχιας και του Κοινωνικού Αποκλεισμού η οποία θα κορυφωθεί τον Οκτώβριο με σειρά εκδηλώσεων.