Ο ένας στους 10 Ευρωπαίους, σχεδόν 50 εκατομμύρια άτομα σε όλη την ΕΕ, αντιμετωπίζει κάποιου είδους αναπηρία. Η Ένωση προσπαθεί χρόνια τώρα να καταπολεμήσει τις διακρίσεις εις βάρος των ατόμων με ειδικές ανάγκες και τώρα ετοιμάζεται να υιοθετήσει τη Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (ΑμεΑ) την οποία το ΕΚ ζήτησε τη Δευτέρα από τα κράτη μέλη να επικυρώσουν το ταχύτερο δυνατόν.

Η σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα Ατόμων με Αναπηρία ετέθη σε ισχύ μαζί με το προαιρετικό πρωτόκολλο που τη συνοδεύει, στις 3 Μαΐου του 2008. Μέχρι στιγμής η σύμβαση έχει υπογραφή από όλα τα κράτη μέλη της Ένωσης και την ίδια την ΕΕ αλλά 24 κράτη μέλη δεν έχουν την επικυρώσει ενώ 6 κράτη μέλη δεν έχουν υπογράψει το πρωτόκολλο και 17 δεν το έχουν επικυρώσει.

Στόχος της σύμβασης είναι, μεταξύ άλλων, "η προαγωγή, προστασία και διασφάλιση της πλήρους και ισότιμης απόλαυσης όλων των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών από όλα τα ΑμεΑ". Η ίδια η αναπηρία τίθεται με το πρωτόκολλο ως θέμα ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ως νομικό ζήτημα, όχι πια ως ζήτημα φιλανθρωπίας ή κοινωνικής "προστασίας".

Τα δικαιώματα που αναγνωρίζονται στα ΑμεΑ καλύπτουν σχεδόν κάθε πτυχή της ζωής σήμερα, από την πρόσβαση στις μεταφορές μέχρι τη Δικαιοσύνη, την εκπαίδευση, την απασχόληση και την πληροφορική αντανακλώντας τα κεντρικά σημεία της ευρωπαϊκής πολιτικής στον τομέα.

Στη συζήτηση που πραγματοποιήθηκε στην υποεπιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΕΚ τη Δευτέρα, η πρόεδρός της, Heidi Hautala (Πράσινοι, Φινλανδία) εξέφρασε τη θλίψη της για την απροθυμία ορισμένων κρατών μελών να επικυρώσουν τη σύμβαση, επικαλούμενα "επιχειρήματα οικονομικής φύσης" με αποτέλεσμα εκατομμύρια Ευρωπαίοι να περιμένουν για χρόνια μέχρι να απολαύσουν και αυτοί τους καρπούς της επικύρωσης της Σύμβασης σε από την ΕΕ, κάτι που με τη σειρά του θέτει ευθέως ζήτημα σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Από την πλευρά της, η Erzsébet Szöllősi, αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Φόρουμ Ατόμων με Αναπηρία σημείωσε ότι η καθυστέρηση στην πλήρη επικύρωση της σύμβασης είναι "πολιτικής και όχι νομικής φύσης.

Κεντρικό στοιχεία της ευρωπαϊκής πολιτικής για τα άτομα με ειδικές ανάγκες είναι η πλήρης ένταξή τους στην κανονική λειτουργία και τον κανονικό ρυθμό της κοινωνίας, με κατάργηση κάθε εμποδίου που θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν, είτε στον επαγγελματικό στίβο είτε στην εξεύρεση στέγης ή αλλού.

Βασικές συνιστώσες της πολιτικής αυτής είναι η ευρωπαϊκή στρατηγική για την αναπηρία του 2004 και τα σχέδια δράσης για την αναπηρία, με την προώθηση, μεταξύ άλλων συγκεκριμένων δικαιωμάτων στις μεταφορές, τις τηλεπικοινωνίες ή την εκπαίδευση και κατάρτιση ενώ το 2003 είχε θεσπισθεί ως έτος ατόμων με αναπηρία.

Αντιστοίχως δε, προωθείται νέα οδηγία κατά των διακρίσεων σε τομείς όπως η κοινωνική ασφάλιση, η παιδεία ή η παροχή προϊόντων και υπηρεσιών. Το ίδιο το ΕΚ έχει αναπτύξει έντονη δράση στον τομέα ως νομοθέτης αλλά ακόμα ως εργοδότης ενώ η διακομματική ομάδα για τους ανάπηρους είναι από τις παλαιότερες του Κοινοβουλίου, αφιερωμένη στην προώθηση των θεμάτων που αφορούν τα ΑμεΑ.